Het Islamitische geloof is niet onbekend met beproevingen en moeizaamheden. Dit is het achtste deel van een serie artikelen over depressie vanuit een Islamitische perspectief. Het komt uit de "Mental Health Workshop - An Islamic Guide to Dealing with Depression" van Ustadh Amr Hashim.
Imam al-Haddad zegt in zijn gedicht Ya Sabiran: “En wanneer kwesties ten slechte veranderen en je overschaduwen, wees standvastig en wijk uit om de grens te overschrijden.”
“Wees standvastig” betekent: blijf je onderwerpen aan Degene die in controle is. Degene die in controle is, is de Meest Barmhartige, de Zachtaardige.
Wees niet gehaast in je gedragingen ten gevolge van wanhoop, impulsen of het lagere Zelf. Voer geen handelingen zonder wijsheid en kennis uit op een manier waarvan je later spijt zal krijgen.
Beproevingen Zullen Voorbijgaan
Wees op je hoede voor het overschrijden van de grens door wanhoop, of door het hebben van een slechte mening over Allah. De norm die Allah op deze wereld heeft besloten is dat wanneer de beproeving groot is, dat het daaropvolgende gemak ook groot, of zelfs groter dan de beproeving is.
Vervolgens zegt Imam al-Haddad: “Beproevingen gaan snel voorbij, zoals het opklaren van stormwolken, en hun bestaan wordt iets van het verleden.”
Alles heeft een eind, ook beproevingen. Ze hebben vaste einden die Allah tot op de dag, de specifieke tijd, zelfs tot op de milliseconde heeft besloten. Er komt een einde aan en dat weten we zeker, maar we moeten wel geduldig zijn.
Imam al-Haddad zegt: “Wanneer tegenspoed voor eeuwig lijkt te duren, is dit een teken dat er blijvend goed aan de horizon ligt.”
Dus met de grootheid van de beproeving is er grootse verlichting en blijvend goed dat ermee komt. Wees dus zeker in de belofte van Allah. Dus, wat moeten we doen?
Standvastig Zijn
Daarna zegt Imam al-Haddad: “Heb geduld - moge Allah jou leiden - op de manier van mensen met taqwa (bewustzijn van Allah) en zuiverheid, zij die in tegenspoed standvastig blijven.”
Als we geduldig willen zijn, moeten we naar de geduldige mensen kijken. Zij zijn de mensen van taqwa, de mensen van zuiverheid, de mensen die bij tegenspoed standvastig blijven.
Het kijken naar degenen die ondanks tegenspoed geduldig blijven helpt ons met onze beproevingen en moeilijkheden. Het helpt ons om geduldig te zijn.
Verlies en Leed
Stel je het verhaal van een vrouwelijke metgezel van de Profeet ﷺ uit Medina (Ansar) voor. Na de Slag bij Uhud en het grote leed die de gelovigen heeft getroffen, ging er een gerucht rond dat de Profeet ﷺ vermoord zou zijn. Ook werd hetzelfde gedacht over metgezellen en latere kaliefen Abu Bakr en ‘Umar (moge Allah tevreden met hen zijn).
De vrouwelijke metgezel haastte zich naar het slagveld om naar de Profeet ﷺ te vragen. Zodra ze de eerste metgezellen zag, die terugkwamen van het slagveld, zei ze: “Wat is er met de Profeet ﷺ gebeurd?” Ze vertelden haar: “Uw vader is omgekomen.” Ze zei: “Ik zoek beloning bij Allah en vertrouw mijn zaken aan Hem toe, maar vertel me over de Profeet ﷺ.”
Vervolgens vertelden ze haar: “Uw broer is ook omgekomen.” Ze zei: “Ik zoek beloning bij Allah en vertrouw mijn zaken aan Hem toe, maar vertel me over de Profeet ﷺ.” De metgezellen zeiden: “Uw man is ook omgekomen.” Ze zei: “Ik zoek beloning bij Allah en vertrouw mijn zaken aan Hem toe, maar vertel me over de Profeet ﷺ.”
De metgezellen zeiden: “Uw zoon is ook omgekomen.” Ze zei: “Ik zoek beloning bij Allah en vertrouw mijn zaken aan Hem toe, maar vertel me over de Profeet ﷺ.”
Standvastig bij Tegenspoed
Vervolgens vertelden ze haar dat de Profeet ﷺ goed was. Ze zei: “Ik zal niet rusten totdat ik hem zie.” Dus namen ze haar mee naar de Profeet ﷺ, en toen zag ze hem. Ze zei naar verluidt: “(O Profeet van Allah ﷺ,) Elke beproeving die jou niet treft, is gemakkelijk.”
Ze reageerde op deze manier vanwege haar staat van taqwa, zuiverheid en stevigheid van geloof bij tegenspoed. Dat uitte zich op deze manier in een hele sterke band met en liefde voor de Profeet ﷺ.
Dat gaf haar geduld. Wij moeten dus ook deze band met de Profeet ﷺ zien te vinden, opdat we die band ook met Allah vormen zodat we standvastig zijn bij tegenspoed.
Het voorbeeld van de geduldige persoon inspireert geduld in ons. Het inspireert ons om gevoelens van teleurstelling, wanhoop of andere negatieve toestanden te verlaten. Het helpt ons om uit deze toestanden te komen.
Tijd en Consistentie
Imam al-Haddad zegt: “En realiseer je dat de wereld van nature een plek van voortdurende verandering en frustratie is, dus denk daar diep over na.”
Denk diep na over deze normen die Allah heeft geschapen. De wereld is in een toestand van voortdurende verandering en frustratie. Het is niet een plaats van voortdurende blijdschap. Maar denk ook diep na over de vruchten van het reageren met geduld wanneer deze beproevingen plaatsvinden, en over de beloning en goedheid ervan, zowel in dit leven als in het Hiernamaals.
Imam al-Haddad zegt vervolgens: “Besteed je tijd in rust en gemak, en zet je zorgen opzij. Zij brengen je alleen schade toe.”
Overweldig jezelf niet door te veel in een keer te doen op het gebied van geduld. Bouw routines van het gedenken en aanbidding op die je vol kunt houden. Vervul het met rust en gemak, maar maak gebruik van je tijd. Verwacht ook niet een plotselinge verandering. Deze toestanden vereisen tijd en consistentie, en ze gebeuren vaak niet plotseling.
Wees Altijd Dankbaar
Het opzij zetten van deze zorgen betekent niet dat we ze niet voelen. Allah heeft de mens zo gemaakt. Dit is hoe we zijn. We voelen die pijn. Maar we reageren erop zonder wanhoop.
En we zouden ons best moeten doen om onze enige zorg, Allah te maken, en ons alleen op Hem te focussen. Dit vereist ook tijd en training. Als dat gebeurt, zorgt Allah voor alle andere zorgen. Uit een overlevering van de Profeet ﷺ blijkt: “Wie het Hiernamaals zijn enige doel maakt, Allah zal zijn hart verrijken, zijn zaken ordenen, en de wereld zal naar hem komen, of hij dat nou wilt of niet.”
Vervolgens zegt Imam al-Haddad: “Betreed de enorme gebieden van vertrouwen en tevredenheid, en wees dankbaar voor zowel tegenspoed als gemak.”
Vertrouwen in Allah
Heb vertrouwen in Allah. Hij, de Meest Barmhartige, de Zachtaardige, en de Alwetende, heeft de kracht om onze toestand te veranderen. Hij kent jou en jouw toestand beter dan jij. Wees tevreden met wat Allah voor jou heeft bepaald. Vorm de mening dat Hij het heeft gedaan om jou te verheffen, omdat Hij van je houdt.
Wees dankbaar in alle toestanden, wetende dat de zegeningen van Allah in tijden van zowel tegenspoed als gemak zitten.
De Imam zegt: “En volg het voorbeeld van de meest zuivere en de meest nabije van allen, de grootste gids, het toonbeeld van schoonheid in de schepping: Muhammad ﷺ, de beste van alle mensen.”
Het komt allemaal neer op het volgen van het voorbeeld van de meest perfecte schepping, onze geliefde Profeet ﷺ. Volg zijn voorbeeld, zoek naar nabijheid tot hem door als hem te zijn in tijden van beproeving. Van alle scheppingen was hij de meest geliefde van Allah, en dat betekende dat hij, van alle scheppingen van Allah, de meeste beproevingen heeft doorstaan.
Door geduldig te zijn en het voorbeeld van de Profeet ﷺ te volgen, hopen we dat we tot zijn nabije metgezellen zullen behoren in het Hiernamaals en in de hoogste verblijven van eeuwige gelukzaligheid, waar al onze zorgen, beproevingen en tegenspoeden verdwenen zullen zijn.